Iceland được mệnh danh là “hòn đảo của băng và lửa”, nơi sở hữu phong cảnh đẹp như tranh vẽ với các dòng sông băng mênh mang và những ngọn núi lửa khổng lồ. Nơi đây luôn là bối cảnh mến mộ của các nhà làm phim song song cũng là địa diểm du lịch được phổ quát người tậu đến. Theo thống kê, có đến 1,8 triệu khách tham quan tới thăm đất nước này trong năm 2016 vừa qua.
Thế nhưng, đằng sau vẻ đẹp hoang sơ đó chính là vấn đề khiến cho chính phủ nước này cực kì đau đầu. Việc thiếu hụt cây xanh cộng với việc đất không giữ được tàn tro dinh dưỡng trong khoảng các vụ phun trào núi lửa đã dẫn tới hiện tượng xói mòn đất nghiêm trọng tại đây. Thậm chí, hệ quả từ việc thực vật chẳng thể cắm rễ và tồn tại trên những vùng đất này còn khiến cho nhân loại không thể chăn nuôi hay chăn thả gia súc. Hiện trạng đất đai khô cằn mỗi khi chạm mặt các trận gió lớn đặc thù của Iceland dễ hiện ra bão cát, ăn hiếp dọa cuộc sống sinh hoạt của người địa phương.
(Ảnh: NY Times)
Đằng sau vẻ đẹp lộng lẫy của Iceland… (Ảnh: NY Times)
(Ảnh: NY Times)
(Ảnh: NY Times)
… là những vùng đất đang bị sa mạc hóa bắt nạt dọa hiểm nguy. (Ảnh: NY Times)
Khác biệt là sau trận bão cát tàn phá một phần phía đông thủ đô Reykjavik vào năm 1882 chính phủ Iceland mới quyết định tăng cường hoạt động tái trồng rừng và kiểm soát an ninh đất đai. Ngoài ra suốt phổ biến thế kỷ trước, người dân cày nơi đây đã sớm vật lộn với sự xói mòn đất.
Khi con người bắt đầu tới Iceland sinh sống tham gia khoảng cuối thế kỷ thứ 9, đầy đủ vùng lục địa kéo dài đến gần bờ biển đều được bao phủ bởi rừng cây bạch dương. Mọi người bắt tay tham gia công cuộc khai hoang, đốt rừng để có đất chăn nuôi cũng như trồng cỏ khô và lúa mạch. song song, gỗ được sử dụng triệt để để xây nhà và nhánh cây khiến cho than đội ngũ lửa. Theo các nhà kỹ thuật, quy mô rừng của hòn đảo này bị thu hẹp đáng kể chỉ trong vòng 3 thế kỷ.
(Ảnh: NY Times)
Sau đó, các ngọn núi lửa thay nhau phun trào làm cho tăng thêm lớp dinh dưỡng trên bề mặt đất. Song khi đó, đất đai nơi đây lại không thể giữ nước để thu nạp lớp tro, kết quả là chúng bị gió thổi bay ra ngoài biển hồ. Giờ đây, khi cuộc sống ngày càng tạo ra, việc thiếu hụt cây và đồi trọc quá đa dạng đang đe dọa Iceland. Thế nên, người địa phương nơi đây đang cố gắng để mang rừng trở lại, cải thiện đất đai để phát triển nông nghiệp cũng như kháng cự giai đoạn chuyển đổi khí hậu khắc nghiệt.
Nhưng việc khôi phục lại cả cánh rừng già của Iceland không hề đơn giản. Vào đầu thế kỷ 20, khi chính phủ khởi đầu đặt chỉ tiêu tái trồng rừng lên làm chuyện hệ trọng của quốc gia, có khoảng 3 triệu cây được trồng lên nhưng con số này chỉ chiếm 1% trong tổng quy mô rừng.
Ông Jonsson hiện làm việc cho Hiệp hội Lâm nghiệp cá nhân và cũng là một trong những người đang cố gắng tái hiện rừng cho nhân thức: “Đây thực thụ là một công tác gian khổ. Trong suốt 100 năm qua, chúng tôi chỉ mới có thể khôi phục được 0,5%”. Thậm chí đối với một nước nhà có diện tích bé nhỏ như Iceland, một số triệu cây chẳng khác gì giọt nước đổ biển.
Diện tích rừng được khôi phục vẫn rất tí hon so với cả khu vực khô cằn. (Ảnh: NY Times)
Tái tạo đất đai tại các vùng vùng quê ở Iceland không chỉ phần nào ngăn đề phòng bão cát mà còn hỗ trợ cho cuộc sống của người dân cày. Khi chuyển đổi khí hậu trở thành mối vồ cập lớn hơn, các chỉ đạo Iceland bắt đầu nhìn kiếm được việc tái hiện rừng là một cách để giúp tổ quốc Đương Đầu những thay đổi khắc nghiệt của khí hậu.
Dù rằng tăng cường việc sử dụng thủy điện và địa nhiệt nhưng lượng khí thải nhà kính của Iceland vẫn nằm ở mức cao, chủ chốt do vận tải và các ngành công nghệ nặng như luyện kim nhôm. Chính phủ nước này vẫn đang hăng hái khiến việc với khối Câu kết châu Âu và Na Uy để bắt tay cùng nhau giảm lượng khí thải xuống 40% năm 2030 so với năm 1990. Riêng Iceland có mục tiêu giảm 50 đến 75% tham gia năm 2050. Và cây trồng đóng vai trò cần thiết trong việc hấp thụ lượng khí thải và giúp thanh lọc không khí.
Hiện tại, Iceland là một Chẳng hạn điển hình để các nhà khoa học nghiên cứu về hiện tượng sa mạc hóa. Dù chẳng phải gánh chịu khí hậu khô giòn khắc nghiệt nhưng thảm thực vật nơi đây ngày một ít đi và thậm chí có nơi hoàn toàn bặt tăm. Tấn sĩ Halldorsson, điều phối viên nghiên cứu của Công ty Bảo tàng đất ở Iceland, cho nhân thức: “Khoảng 40% quy mô Iceland là sa mạc mặc cho lượng mưa rất lớn đổ xuống vòng vèo năm. Chúng tôi gọi nó là sa mạc ướt”. Tình hình tồi tệ đến nỗi sinh viên từ các quốc gia cũng đang bị sa mạc hóa doạ dọa đã sang đây để phân tích về hiện tượng này.
Trong trận bão cát lịch sử tham gia năm 1882, trang trại và phổ thông khu vực xung quanh bị chôn vùi. Chỉ trong vòng chưa tới 2 tuần, cát đã thổi bay đất đai và tiêu diệt toàn bộ thảm thực vật gây ra cái chết cho hàng trăm con cừu, tới cả động vật dưới nước như cá cũng bị thổi bay lên bờ. “Miêu tả một bí quyết đơn giản là mọi thứ đã bị thổi bay. Chúng ta sẽ có thể đối mặt với thảm họa ấy một lần nữa chỉ trong một số năm tới, chỉ là công chúng chưa trông thấy sự nguy nan và man rợ thế nào mà thôi”.
Tham gia những năm 1920, phục vụ bảo tàng đất đai đã tận dụng các nông trại trên đồi trọc để sử dụng chúng như một phòng thử nghiệm ngoài trời phục vụ cho công tác phân tích phương pháp cải thiện đất và phát triển thực vật. Jonsson và các tình nguyện viên của ông sau đó bắt đầu trồng các loài cây thích hợp với đất đai nơi đây như bạch dương, thông, cây vân sam…
So với bạch dương, loài cây vốn tồn tại ở Iceland từ rất lâu, người ta phát xuất hiện phổ biến loài thực vật khác có kích thước gần giống nhưng sinh trưởng nhanh và thúc đẩy tiến trình làm cho sạch khí thải hơn. Tất nhiên, dù họ đã nỗ lực chấp hành nhưng chưa ai tin có thể khôi phục lại 1/4 diện tích rừng ở Iceland. “Mục đích là trong 50 năm tới, chúng tôi có thể tái hiện lại 5% quy mô rừng. Nhưng với vận tốc lớn mạnh quá đủng đỉnh như hiện thời, giai đoạn này có thể tiêu tốn tới 150 năm”.
(Ảnh: NY Times)
(Nguồn: NY Times)
0 nhận xét: