Một thanh niên ở Sơn La uống 19 viên hạ sốt rồi tử vong khiến cho phổ thông tờ báo, trang mạng vội vàng cho rằng cái chết này là do ngộ độc Paracetamol. Bài viết dưới đây của Dược sĩ Nai lưng Thanh Cảnh sẽ cho chúng ta một cái nhìn bình tĩnh và khách quan với loại thuốc vốn rất "hiền đức" này.
Hàng nghìn biệt dược - một mẫu số phổ biến: Rất "lành"!
Có lẽ trên thị trường dược phẩm thế giới hiện thời, không một loại thuốc nào có rộng rãi tên gọi khác biệt (tên biệt dược) như Paracetamol hay còn gọi là Acetaminophen.
Ngay như tại nước ta, cũng phải có đến hàng ngàn loại biệt dược mà nhân tố cơ bản của nó là một loại hoạt chất có chức năng bớt nhiệt, giảm đau Paracetamol! Nào là: Paracetamol, Panadol, Paradol, Efferalgan, Tylenol, Typhy, Decolgen...
Paracetamol có công thức hóa học là C8H9NO2. Tên khoa học khá rậm rì rối rắm nên tôi không đưa ra đây làm cho gì cho nhức đầu quý khách. Được phát hiện từ cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 nhưng mãi đến năm 1955 mới chính thức được sử dụng làm cho thuốc hạ nhiệt giảm đau ở Mỹ.
Việc tổng thích hợp ra Paracetamol khá dễ chơi và rẻ tiền, chất gốc để phát triển chỉ là Benzen, một loại phụ phẩm của công nghiệp bác bỏ cất dầu tây.
Sinh viên trường Đại học Dược Hà Nội khi học môn Công nghệ Dược vẫn phải thực hiện bài này ở quy mô phòng thí điểm: trong khoảng cái thứ quỷ quái độc hại Benzen, sau công đoạn bức xúc với các hóa chất không giống nhau, bác bỏ cất, tinh lọc... sau cùng cho ra Paracetamol tinh khiết đem dập viên, sử dụng được cho người.
Người viết bài này khi là sinh viên, đi thực tập bài đó, sau nhị ngày vất vả lăn lộn ở phòng thể nghiệm đã thu được 200 gam Paracetamol, đem lên trình thầy hướng dẫn tập sự và hỏi, thầy ơi, Paracetamol ngoài kia rẻ như bèo, thầy bắt chúng em lăn lộn mất ăn mất ngủ hai sớm hôm để làm ra từng này, thì đáng bao nhiêu tiền hả thầy?
Các bạn biết thầy tôi đã làm gì không? Tức thời cho tôi 0 điểm và bắt hôm sau tới phòng thể nghiệm khiến bài khác, cho nhớ đời!
Đương nhiên là tôi nhớ đời và rất nhớ thầy. Sau này ra nghề rồi, đôi lúc thày trò rủ nhau đi bia hơi, vẫn nhắc lại vụ này...
Paracetamol khá lành tính, ở liều nhân tố trị hầu như nó không có tính năng xấu nào với thân thể nhân loại. Thế nên ngành nghề dược đã xếp nó tham gia đội ngũ thuốc "KHÔNG KÊ ĐƠN", tức là bán hòa bình dễ chịu tại nhà thuốc mà không cần phải có đơn bác sĩ.
Dĩ nhiên, dược sĩ bán thuốc thì vẫn luôn phải giải đáp và hướng dẫn cách sử dụng. Tại các doanh nghiệp đóng hộp bé bỏng nhất hoặc trên nhãn bao bì vẫn luôn in theo hướng dẫn sử dụng. Và nhắc lại cái câu "ĐỌC KỸ HƯỚNG DẪN SỬ DỤNG TRƯỚC KHI DÙNG, NẾU GẶP VẤN ĐỀ GÌ HÃY HỎI BÁC SĨ HAY DƯỢC SĨ CỦA BẠN" thiết tưởng cũng không thừa...
Với Paracetamol, hầu như chỉ sử dụng tuyến phố uống, bởi khi uống thuốc được hấp thu vào máu rất cao: 90-95%! Với dạng viên sủi hoặc gói sủi thì sự thu nhận đầy đủ đạt đến 100%. Thế cho nên chỉ với người không uống được hoặc trẻ nhỏ nhắn, người ta mới sử dụng dạng thuốc là viên đặt hậu môn mà thôi. Có dạng thuốc tiêm tĩnh mạch nhưng ít dùng.
Vào máu, bạn Paracetamol không cần ai chỉ dẫn hay chuyên chở, bạn ấy không người điều khiển tới làm cho nhiệm vụ ở các địa điểm mà cơ thể đang cần bớt nóng giảm đau. Kết thúc thời gian thực xây đắp vụ (thường là 8 tiếng) Paracetamol lại theo tuyến đường máu trở về gan.
Tại gan của chúng ta, nó có sẵn một hoạt chất để liên hiệp với Paracetamol thành ra một chất vô hại, tiễn xuống thận và thải ra ngoài qua tuyến đường nước đái. chậm triển khai là xong xuôi một chu kỳ hoạt động của Paracetamol trong thân thể.
Nhân đây xin nói qua với người mua về một phòng ban vô cùng quan trọng và tinh xảo, có thể gọi đó là nhà máy tổng thích hợp hóa chất trong thân thể là lá gan.
Thật ra cho đến giờ phút này, sự nắm bắt nhân thức về các cách thức sinh hóa yếu tố khiển mọi hoạt động sống trong thân thể chúng ta của y học gần như chưa được bao nhiêu mà nhiều khi chỉ ở mức phỏng đoán.
Tại sao mọi loại hóa chất, thức ăn... khi thân thể tiếp nhận tham gia lại đều qua gan xử lý? Và tại gan luôn có đủ các loại hoạt chất để xử lý các thứ mà chúng ta nạp không có tội vạ tham gia thân thể? Tại sao...? Đông đảo thắc mắc tại sao chưa có lời giải rõ ràng.
Thế nhưng có một cái rất rõ ràng là để cho một thân thể mạnh khỏe thì lá gan phải mạnh khỏe! Nhưng vì gan là nơi xử lý tất cả các chất ngoại lai nhập một cách chủ động như thuốc, quà bánh, đồ uống tham gia thân thể và cả các thứ chả khách hàng nào mong như khói bụi, hóa chất độc hại, vi trùng, vi rút... nên nó cũng rất dễ bị thương tổn. Thế nên việc bảo vệ, tăng cường tính năng gan là rất cần thiết đấy người mua nhé!
Đừng vội đổ tội cho viên thuốc Paracetamol
Mấy ngày mới đây, cư dân mạng xôn xang về vụ một tuổi teen trên Sơn La uống 19 viên Paracetamol 500 mg liền trong hai ngày rồi tử vong. Thật là một sự việc đáng tiếc nuối.
Trong thực tiễn nhân tố trị, suy gan hoặc xơ gan là nhì trường thích hợp cần thận trọng nhất với Paracetamol (bệnh nhân này không xơ gan, nhưng bị suy gan do viêm gan B tiến triển).
Theo dược điển, liều tối đa của Paracetamol với người tầm thường là 4g trong 24 giờ, tức là trong 24 giờ chỉ được phép dùng tối đa là 8 viên (hàm lượng 500mg/viên). Với người đã suy gan, liều tối đa là 2g/ngày.
Trong trường thích hợp này, người bạn teen này đã dùng 19 viên trong 2 ngày, tương đương 9,5g, hay 4,75g/ngày, gấp hơn nhị lần liều tối đa với người suy gan.
Khi tác dụng gan yếu đi, cái hoạt chất để xử lý Paracetamol thành chất trơ, không có hoạt tính sinh học để rồi thải qua thận không đủ. Ông bạn Paracetamol dôi thừa lang thang trong gan bèn bám luôn tham gia các protein trong doanh nghiệp tế bào gan.
Thế là, gan vốn đã suy càng suy, không hoạt động được, bao nhiêu chất độc hại trong giai đoạn sống của cả thân thể không được giải quyết, nó khiến ngộ độc máu, suy thận, suy các phủ tạng và hôn mê, tử chiến.
Dược sĩ Trằn Thanh Cảnh
Các bạn có thể mường tượng thế này, một bộ máy đang hoạt động tốt, có dầu nhờn đủ bôi trơn tru, bụi bặm lẫn vào bị cuốn theo dầu tống ra ngoài theo khí thải.
Thế nhưng máy ít dầu mà bụi bặm rộng rãi, nó khiến đóng cặn máy móc khô hanh không hoạt động nổi, thì tan máy là chuyện tất nhiên thôi...
Trong trường hợp kể trên, ko phải là anh ta "tử vong vì ngộ độc Paracetamol" như có những tít báo thiếu đúng đắn gây bồn chồn, mà phải nói đúng đắn là "tử trận vì suy gan cấp".
Paracetamol chẳng hề là yếu tố nguyên phát gây tử chiến mà chỉ là yếu tố thứ phát sau khi hòa hợp với phổ biến yếu tố không thuận lợi khác.
Ở đây lại phải nhắc lại một nhân tố muôn năm không cũ: Kiến thức là sức mạnh! Tại thời buổi tin tức tràn ngập thế giới, đến tận từng hang cùng ngõ hẻm này mà chúng ta không chịu cập nhật những tri thức căn bản nhất, hoặc là đơn giản chỉ là một câu hỏi với người có tri thức về thuốc, là có thể tránh được thảm họa!
Thật ra, không cần phải là người học ngành nghề dược, chỉ cần những người chịu cập nhật những kiến thức tối thiểu về tài năng sống đều biết rằng, ngay cả với những loại thuốc bổ, dùng quá liều cũng gây ra độc hại khôn lường. Paracetamol trong câu chuyện trên đây không là nguyên cớ, nhưng cũng đừng vì vậy cứ uống không có tội vạ.
Xin nhắc lại nhân tố đó để quý khách cứ tin tưởng dùng Paracetamol, dĩ nhiên bao giờ cũng nên dùng với sự tư vấn của bác sĩ, dược sĩ.
Có thể bạn quan tâm: máy bơm định lượng
0 nhận xét: